
Eskişehir, sanayi, üniversite kampüsleri, teknoloji merkezleri ve gelişmiş üretim tesisleri ile Türkiye’nin en dinamik şehirlerinden biridir. Bu yapının en önemli gerekliliklerinden biri de İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) kapsamında gerçekleştirilen ortam ölçümleridir. Hem çalışan sağlığının korunması hem de işletmelerin yasal yükümlülüklerini yerine getirmesi için ortam ölçümleri büyük önem taşır.
Bu makalede Eskişehir ve ilçelerinde ortam ölçümünün neden kritik olduğu, hangi sektörlerde zorunlu olduğu ve işletmelere sağladığı faydalar detaylı olarak ele alınmaktadır.
Ortam Ölçümü Nedir?
Ortam ölçümü; işyerlerinde çalışanların maruz kaldığı fiziksel, kimyasal ve çevresel risklerin bilimsel yöntemlerle ölçülmesi işlemidir. Yetkili laboratuvarlar tarafından yapılır ve düzenli olarak tekrar edilmesi gerekir.
En yaygın ortam ölçümleri:
- Gürültü ölçümü
- Aydınlatma (LUX) ölçümü
- Toz ve partikül ölçümü
- Gaz ölçümleri (CO₂, CO, VOC vb.)
- Termal konfor ölçümü
- Titreşim ölçümü
- Kimyasal maruziyet ölçümleri
Eskişehir’de Ortam Ölçümünün Önemi
1. Gelişmiş Sanayi Yapısı
Eskişehir özellikle şu sektörlerde Türkiye’nin en önemli üretim merkezlerindendir:
- Havacılık ve savunma sanayi
- Seramik fabrikaları
- Gıda ve süt ürünleri üretimi
- Makine imalatı
- Demir-çelik ve döküm tesisleri
- Taş ve mermer işleme atölyeleri
Bu sektörlerde:
- Toz,
- Gürültü,
- Gaz,
- Titreşim
gibi riskler oldukça yüksektir. Bu nedenle düzenli ortam ölçümü zorunludur.
2. Üniversite, AR-GE ve Laboratuvar Yoğunluğu
Eskişehir’de iki büyük üniversite (Anadolu Üniversitesi ve Eskişehir Osmangazi Üniversitesi) bulunur. Bunun yanı sıra:
- AR-GE merkezleri
- Teknokentler
- Laboratuvarlar
- Test ve analiz birimleri
Bu birimlerde kimyasal maruziyet, biyolojik riskler ve havalandırma yeterlilik ölçümleri ön plandadır.
3. Yasal Zorunluluklar
6331 sayılı İSG Kanunu gereği tüm işletmeler, sektör fark etmeksizin ortam ölçümü yaptırmakla yükümlüdür.
Ölçüm yaptırmayan işletmelere yüksek cezalar uygulanır.
Aşağıdaki durumlarda ölçümün yenilenmesi zorunludur:
- Yeni makine/ekipman alımında
- İşyerinin taşınması veya genişletilmesi
- Kimyasal veya üretim değişikliğinde
- Yıllık İSG planı doğrultusunda
Eskişehir İlçelerinde Ortam Ölçümü Önemi
Odunpazarı
- Atölyeler
- Laboratuvarlar
- Küçük işletmeler
Bu bölgede özellikle aydınlatma, gürültü ve toz ölçümleri önemlidir.
Tepebaşı
- Organize sanayi bölgeleri
- Seramik ve döküm tesisleri
- Metal işleme fabrikaları
Bu ilçede toz, gaz ve titreşim ölçümleri kritik öneme sahiptir.
Sivrihisar
- Maden ocakları
- Taş işleme alanları
- Tarım tesisleri
Toz ve gürültü ölçümleri ön plandadır.
Alpu
- Enerji santralleri
- Endüstriyel üretim alanları
Gaz ve termal konfor ölçümü önemlidir.
Çifteler – Mahmudiye – Beylikova
- Gıda ve hayvancılık tesisleri
- Soğuk hava depoları
Termal konfor ve havalandırma ölçümleri öne çıkar.
Seyitgazi – Han – İnönü – Mihalıççık
- Maden ve taş ocakları
- Atölyeler
Titreşim, toz ve gürültü ölçümleri kritik rol oynar.
Ortam Ölçümünün İşletmelere Sağladığı Faydalar
1. Yasal uyum sağlar
Cezaları ve denetim risklerini sıfıra indirir.
2. Çalışan sağlığını korur
Uzun vadeli hastalık, iş kazası ve verim kaybını önler.
3. Verimlilik artışı sağlar
İyi aydınlatma, uygun ısıl konfor ve temiz hava çalışan performansını yükseltir.
4. İtibar kazandırır
Kalite belgeleri, müşteri denetimleri ve dış ticaret süreçlerinde işletme avantaj sağlar.
5. Maliyetleri düşürür
Riskler erken tespit edildiğinde uzun vadede ekonomik kayıplar azaltılır.
Sonuç: Eskişehir’de Ortam Ölçümü Güvenli Çalışma Ortamının Temelidir
Eskişehir ve ilçelerinde faaliyet gösteren tüm işletmeler için ortam ölçümü, hem yasal hem de operasyonel bir zorunluluktur. Sanayi çeşitliliği ve yoğun iş gücü düşünüldüğünde düzenli ortam ölçümü; işletmelerin sürdürülebilirliği, çalışan sağlığı ve iş güvenliği açısından kritik rol oynar.
Düzenli ölçüm yapan işletmeler:
- Daha güvenli bir çalışma ortamı oluşturur,
- Denetimlerden sorunsuz geçer,
- Verimliliğini ve kurumsal itibarını arttırır.
Eskişehir’in sanayi ve üretim yapısı göz önüne alındığında ortam ölçümü, her işletme için vazgeçilmez bir gereklilik haline gelmiştir.





